lesson3.7 https://otgono.coo.mn/ Tue, 05 May 2026 00:07:00 +0800 BlogMN feed writer mn-mn Copyright (c) 2026 lesson3.7 (https://otgono.coo.mn/). All rights reserved. //coo.mn/images/logo_s.png lesson3.7 https://otgono.coo.mn/ coo.mn admin@coo.mn (Webmaster) монгол хэлний дүрэм2https://otgono.coo.mn/104961/mongol-helnii-durem2.htmlhttps://otgono.coo.mn/104961/mongol-helnii-durem2.html Монгол хэл  нь монгол үндэстний эх хэл юм.
Гарал үүслийн хувьд түрэг хэл , тунгус хэл зэрэгтэй адил Алтай хэлний язгуурт багтдаг. Солонгос хэл , япон хэлний адил нэр үг ньөгүүлбэрийн эхэнд, үйл үг нь өгүүлбэрийн сүүлд байдгаараа онцлогтой. Явцуу утгаараа Монгол улс дахь халх аялгуунд тулгуурлаж ярих хэлийг хэлэх бөгөөд өргөн утгаараамонгол үндэстний ярих хэл яриаг хэлнэ. Өөрөөр хэлбэл тусгаар тогтносон Монгол Улсын монголчууд болон, Xятад улсын нутаг дахь Өвөр Монголын Өөртөө Засах Орны ӨвөрМонголчууд , Орос улс дахь Халимаг , Буриадуудын ярих хэлийг хэлдэг. Халх монгол хэл Халх монгол хэл нь өргөн утгаарх монгол хэлний нэгэн(аялга)бөгөөд, зүүн Монголын ард түмний ярилцдаг хэлний гол төлөөлөгч юм. 2 сая 700 мянга гаруй хүн ам бүхийМонгол Улсын хүн амын 90 орчим хувийг эзлэх халх монголчуудын эх хэл бөгөөд Монгол Улсын албан ѐсны хэл(Монгол Улсын Үндсэн Хууль,8 дугаар зүйл) болно. Өвөр монголчуудын хэрэглэдэг монгол хэлийг бодоход нутгийн ал...

[дэлгэрэнгүй]]]>https://otgono.coo.mn/set_bichih.php?w=otgono&e_id=104961Tue, 20 May 2014 11:02:00 +0800 no_email@coo.mn (otgono) монгол хэл шүлэгhttps://otgono.coo.mn/104654/mongol-hel-shuleg.htmlhttps://otgono.coo.mn/104654/mongol-hel-shuleg.htmlЧихний чимэг болсон аялгуу сайхан монгол хэл.
Чин зоригт өвгөд дээдсийн минь өв их эрдэнэ.
Сонсох бүр яруу баялгийг гайхан баясч
Сод их билигт түмэн ю?гээн бишрэн магтаму би.
Мөрөн гол цутгалант ширгэшгуй их далай мэт
Мөнхөд үр ач нарын залгамжаар бадранхан дэлгэрч
Хөндий цээжинд орогч бүгдийг нэвтрүүлэх чадалт
Хөгжим мэт яруу баясгалант монгол хэл.
Урьдын бэрх цагт улс монголын хэт заяaг
Уйтгарлан бодоход урам зоригийг минь сэргээсэн
Өөдлөн дэгжихийн төгс хувьтайд нь итгүүлсэн
Өрнөн мандахын шинж бүрдсэн өвгөдийн минь хэл
Өсөх наснаас өтлөх насан хүртэл чам юугаан судлан
Өдөр бүр үгсийн эрдэнийг чинь баярлан түүнэм.
Түгшүүрт бэрхийг даван туулсан баатар түмний минь
Төвшинээ соёл эрдэнэ юугээ мандуулахын
Гэгээн улирал нээгдсэнээр
Сэлбэл үгүй сэцэн оюoтан хэл юугээн
Энхрийлэн хөгжүүлэю хэмээн
Сэтгэл урмас бадран бахдаму
Үсэн буурал өтгөс би.
Хутаг өлзий бүрдсэн хувь заяат түмний ми...

[дэлгэрэнгүй]]]>https://otgono.coo.mn/set_bichih.php?w=otgono&e_id=104654Thu, 15 May 2014 12:48:00 +0800 no_email@coo.mn (otgono) эсээhttps://otgono.coo.mn/104411/esee.htmlhttps://otgono.coo.mn/104411/esee.htmlЭссэ бичих агуу бөгөөд санаанд оромгүй долоон сануулга 2011-02-22 17:12:36 Сурагч, оюутнуудад эссэ бичих шаардлага байнга л тулгарч байдаг. Эссэ бичих чадвартай байх нь хичээлээс гадна сүүлийн үед ихээр зохион байгуулагдах болсон шагналын сан өндөртэй эссэ бичлэгийн уралдаануудад оролцоход ихээхэн хэрэгтэй . Өөрөөр хэлбэл эссэ сайн бичээд сурчихсан байхад сургалтын төлбөр бол асуудал биш гэх үү дээ. Тиймээс нэг хүнд ч гэсэн хэрэг болж юун магад хэмээн эссэ бичихэд анхаарах хамгийн энгийн сануулгыг тусгасан дараах зөвлөмжийг олж орууллаа. ЭССЭ БИЧИХ АГУУ БӨГӨӨД САНААНД ОРОМГҮЙ ДОЛООН САНУУЛГА 1. Таны эссэг Олимпийн шүүгчид дүгнэхгүй Эссэ бол гараагаа 10 оноотой эхлээд, алдаа гаргах бүрт оноогоо хасуулдаг Олимпийн усан сэлэлт, эсвэл уран гимнастикийн үзүүлбэр биш. Эссэг гартаа улаан үзэг барьсан харгис шүүгч бус, сэтгэл догдлуулсан мэдээллийг хүлээж буй багш профессор уншина. Энэ хүн эссэний тань сэдэвт бус, харин ТАНЫ тухай сэтгэгдлээ тархиндаа бичиж, дүгнэлт ...

[дэлгэрэнгүй]]]>https://otgono.coo.mn/set_bichih.php?w=otgono&e_id=104411Tue, 13 May 2014 11:16:00 +0800 no_email@coo.mn (otgono) монгол бичгийн хичээлhttps://otgono.coo.mn/104144/mongol-bichgiin-hicheel.htmlhttps://otgono.coo.mn/104144/mongol-bichgiin-hicheel.html]]>https://otgono.coo.mn/set_bichih.php?w=otgono&e_id=104144Thu, 08 May 2014 16:33:00 +0800 no_email@coo.mn (otgono) шинэ үгhttps://otgono.coo.mn/104113/shine-ug.htmlhttps://otgono.coo.mn/104113/shine-ug.html Mongol helnii shine uge sudlal from National University Of Mongolia]]>https://otgono.coo.mn/set_bichih.php?w=otgono&e_id=104113Thu, 08 May 2014 12:38:00 +0800 no_email@coo.mn (otgono) найруулгын төрөлhttps://otgono.coo.mn/104073/nairuulgiin-turul.htmlhttps://otgono.coo.mn/104073/nairuulgiin-turul.html Ugiin sangiin nairuulga 5 from oyunaadorj]]>https://otgono.coo.mn/set_bichih.php?w=otgono&e_id=104073Thu, 08 May 2014 12:35:00 +0800 no_email@coo.mn (otgono) цахим хичээлээсhttps://otgono.coo.mn/104068/tsahim-hicheelees.htmlhttps://otgono.coo.mn/104068/tsahim-hicheelees.html заримдаг гийгүүлэгч from ulzii_od]]>https://otgono.coo.mn/set_bichih.php?w=otgono&e_id=104068Thu, 08 May 2014 12:29:00 +0800 no_email@coo.mn (otgono) монгол хэл бичигhttps://otgono.coo.mn/103809/mongol-hel-bichig.htmlhttps://otgono.coo.mn/103809/mongol-hel-bichig.htmlМонгол үндэстний эрт эдүгээ цагийн хэл аялгуу, үсэг бичгийг хамтад нь Монгол хэл бичиг гэнэ. Түүнээс Монгол үндэстний эх хэлийг Монгол хэл (худам монголоор монггол хэлэ, тод монголоор монггол хэлэн) гэдэг. Хэл шинжээчид Монгол хэлийг төрөл гарлаар нь Түрэг, Тунгус зэрэг салбар бас багтах Алтай язгуурын Монгол бүлэгт Дагуур, Дуншян, Могол зэрэг хэд хэдэн хэлний хамтаар гол төлөөлөгч нь болгон харъяалуулдаг. Монгол хэл 13-15, 16-р зууны нэг, 16-18, 19-р зууны гэх мэтээр шатлан хөгжиж 20-р зуунд "Орчин цагийн монгол хэл"-тэй золгосон юмсанжээ. Монгол хэлийг өрнөд, умард, дорнод, төв гэсэн үндсэн дөрвөн аялгуутай, биесээсээ тасралгүй үлдсэн хэл аялгуу юм гэж 1959 онд Ш.Лувсанвандан эрдэмтэн тодлон өгүүлсэн байдаг. 1206 онд Монгол үндэстэн бат тогтож, Согд, Уйгур ул сууриас өөрийн үсэг бичигтэй болжээ. Өнөө цагт хэлвэл Худам (1204?–), Тод (1648–) гэсэн хоёр янзын монгол үсэг, Монгол (1941–) Буриад (1939–) Халимаг (1941–) гурван янзын кирил үсгийн аль нэгийг нь ашиглан...

[дэлгэрэнгүй]]]>https://otgono.coo.mn/set_bichih.php?w=otgono&e_id=103809Tue, 06 May 2014 11:29:00 +0800 no_email@coo.mn (otgono) бийр бэх хуудсаасhttps://otgono.coo.mn/103695/biir-beh-huudsaas.htmlhttps://otgono.coo.mn/103695/biir-beh-huudsaas.html"Нөхөр дэд хурандаагийн амрыг эрье" гээд турь муутайхан гараараа цэрэг эрсийг дуурайн ёслон инээмсэглэх жаахан охин өөрийг нь өхөөрдөн инээмсэглэж "Миний охин ч мөн дөө" гэх аавынхаа энгэр лүү асаж -Аав, Та яасан удаан явдаг юм бэ? Надад гоё юм авчирсан уу гэхэд хөрслөг бор царайтай, өтгөн хар хөмсөгтэй, онигор биш ч том гэхгүй нүдтэй, дөлгөөхөн харц тайван царайтай, мөрөн дээрээ хоёр том таван хошуутай цэрэг ногоон хувцасаа цэмцгэр өмссөн 40 хүрч яваа болов уу гэмээр эр зальтай инээмсэглэн удалгүй царайгаа төв болгож -Өө, яаанаа. Даанч нэг л юм мартсан юм шиг санагдаад байсан юмаа... Аав нь мартчихаж гэхэд саяхан л итгэл хүлээлтийн оч гялалзуулж байсан охины царай гомдлоор солигдон урвайж -Аав, яасан муухай юм. Охиноо мартаад байхдаа яадаг юм бэ гээд хошуугаа цорвойлгон буруу харахад -Миний охин аавынхаа хар цүнхийг онгойлгоод үз дээ. гэж зөөлхөн шаргал үсийг нь илбэхэд охин хошуугаа цорвойлгосон хэвээр -Яах юм бэ? Та өөрөө гэснээ царайнд нь дахин баярын мишээл тодорч цагаан фарчек...

[дэлгэрэнгүй]]]>https://otgono.coo.mn/set_bichih.php?w=otgono&e_id=103695Sun, 04 May 2014 18:10:00 +0800 no_email@coo.mn (otgono) зүйр үгсээсhttps://otgono.coo.mn/103694/zuir-ugsees.htmlhttps://otgono.coo.mn/103694/zuir-ugsees.html Zuir ug from saruulkaa]]>https://otgono.coo.mn/set_bichih.php?w=otgono&e_id=103694Sun, 04 May 2014 17:40:00 +0800 no_email@coo.mn (otgono)